Вырăс Америки

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал

Вырăс Аме́рики — Раççей империн хальхи АПШ йышĕнчи Çурçĕр Америкăри, çав шутра Аляска, Алеут утравĕсем, Александр архипелагĕ тата хальхи лăпкă океан çыранĕнчи çĕрĕсем (Форт-Росс).

Тупмалли

1 Кун-çулĕ
2 Асăрхавсем
3 Çавăн пекех пăхăр
4 Каçăсем

Кун-çулĕ [тӳрлет]

1784 çулта Г. И. Шелихов (1747 —1795) ертсе пынă экспедици Алеут утравĕсене çитет. 1799 çулта Шелиховпа Резанов Раççей-американ компанине никĕслеççĕ, ĕçĕсене А. А. Баранов (1746 —1818) тытса пырать. Компани калансене тытса вĕсен тирне сутать, кунта хăйĕн пурăнан вырăнĕсемпе факторисене никĕслет.

1808 çултанпа вырăс Америкин тĕп хули Çĕнĕ Архангельск пулса тăрать. Американ территоринчи ĕçĕсене Раççей-американ компанийĕ туса пырать, унăн тĕп штабĕ Иркутскра пулнă, официаллă Вырăс Америкине малтан Çĕпĕр генерал-кĕпернетĕрлĕхне, каярах (1822 ç.) Тухăç-Çĕпĕр генерал-кĕпернетĕрлĕхне кĕртеççĕ.

Америкăри вырăс колонисенчи халăх йышĕ 40 000 çынна çитнĕ, вĕсен хушшинче ытларахăшĕ алеутсем пулнă.

Асăрхавсем [тӳрлет]

Çавăн пекех пăхăр [тӳрлет]

Лисавет карманĕ (Гавай)

Каçăсем [тӳрлет]

п • с • т Америкăна вырăссем колонилени
Ятсем	Александр Баранов \| Леонтий Гагемейстер \| Фердинанд Врангель \| Герасим Измайлов \| Дмитрий Максутов \| Николай Резанов \| Тимофей Тараканов \| Адольф Этолин \| Иван Фуругельм \| Григорий Шелихов \| Герман Аляскинский \| Семён Яновский
Пурăнан вырăнсем	Кадьяк \| Николаевск \| Çĕнĕ Архангельск \| Уналашка \| Форт-Росс \| Елисавет карманĕ
Ытти темăсем	Вырăс-американ компанийĕ \| «Юнонăпап Авоç» \| Православи чиркĕвĕ Америкăра \| Архангел соборĕ \| Аляскăна сутни

п • с • т Раççей империн администрациллĕ территорисем
Кĕпернесем	Азов¹ \| Алтай² \| Архангельск \| Архангел хула* \| Аçтăрхан \| Баку \| Белгород \| Беларуç \| Бессараб \| Брацлав \| Букей \| Вильнă \| Витебск \| Улатимĕр \| Вознесени* \| Вологда \| Волынь \| Воронеж \| Вятка \| Гродо \| Грузи-Имерети \| Грузи \| Дербент \| Екатеринослав \| Елизаветполяк \| Енисей \| Изяслав \| Ингерманлад \| Иркутск \| Кавказ \| Хусан \| Калуга \| Кейӳ \| Ковен \| Колывань \| Кострома \| Курск \| Кутаиси \| Литва \| Кĕçĕн Раççей \| Минск \| Могилёв \| Мускав \| Николаев \| Чулхула \| Новгород-Çурçĕр \| Новгород \| Çĕнĕ Раççей \| Олонец \| Ăренпур \| Орёл \| Пенза \| Пермь \| Петроград \| Подол \| Полоцк* \| Полтава \| Псков \| Кисан \| Самар \| Санкт-Петербург \| Сарăту \| Çĕпĕр \| Чĕмпĕр \| Слобода-Украин \| Слоним \| Смулен \| Ставрополь \| Тавăр \| Тамбов \| Тĕвер \| Тифлис \| Тобольск \| Томск \| Тулă \| Ĕпхӳ \| Финлянд \| Харьков \| Херсон \| Холмск \| Чернигов \| Хура тинĕс \| Шемах \| Эриван \| Ярославль
Облаçсем	Амур \| Эрмен \| Батум \| Белостокская \| Бессараб \| Тан çарĕн \| Дагестан \| Байкал лешьен \| Имерети \| Кавказ \| Камчат \| Карс \| Каçпи \| Квантунь \| Кубань \| Ăренпур Кăркăсĕсен \| Омск \| Тинĕсçум \| Сахалин \| Тавăр \| Тарнополь \| Терек \| Тургай \| Урал \| Якут
Çеçенхир енĕн облаçĕсем	Акмола \| Çĕпĕр Кăркăсĕсен \| Çичшыв \| Семипалатинск
Туркестан енĕн облаçĕсем	Каçпи лешьен \| Самарканд \| Çичшыв \| Сырдарья \| Туркестан \| Фергана
Остзей енĕн кĕпернисем	Курлянд \| Лифлянд \| Ревель \| Рига \| Эстлянд
Финлянди кĕпернисем	Або-Бьёрнеборг \| Вазаск \| Выборг \| Куопиос \| Нюланд \| Санкт-Михельск \| Тавастгус \| Улеаборг
Польша Патшалăхĕн кĕпернисем	Август \| Варшава \| Калиш \| Келец \| Краков \| Ломжа \| Люблин \| Мазовцы \| Петроковск \| Плоцк \| Подлясск \| Радом \| Сандомир \| Седлец \| Сувалки
Галиципе Буковина кĕпернисем	Львов \| Перемышль \| Тарнополь \| Черновцы
Уйрăм тăрăхсем	Катал лешьен тăрăхĕ \| Зеравшан тăрăхĕ \| Сухум тăрăхĕ \| Хура тинĕс тăрăхĕ \| Кяхта хула пуçлăхлăхĕ
Пăхăнуллă патш. йĕркелĕвĕсем	Абхаз кнеçлĕхĕ \| Авар ханлăхĕ \| Баку ханлăхĕ \| Букей Урти \| Бухар эмирачĕ \| Гури кнеçлĕхĕ \| Валахи кнеçлĕхĕ \| Хетьманщина \| Курлянди тата Семигали \| Имерети патшалăхĕ \| Карабах ханлăхĕ \| Картли-Кахети патшалăхĕ \| Коканд ханлăхĕ \| Нахичевань ханлăхĕ \| Молдави кнеçлĕхĕ \| Вырăс Америки \| Талыш ханлăхĕ \| Урянхай Ен \| Хива ханлăхĕ \| Шека ханлăхĕ \| Ширван ханлăхĕ
¹ Туртса 1914 çулхи кăрлач, 1 тĕлнелле пулман, ятне улăштарнă е пăрахăçланă йĕркелӳсене палăртнă. ² Çăлтăрпа (*) 1914 çулхи кăрлачăн 1-мĕшĕ хыççăн йĕркеленĕ е ятне улăштарса тунă кĕпернесене кăтартнă.

Ку вĕçлемен статья Раççей кун-çулĕпе. Эсир статьяна тӳрлетсе тата хушса проекта пулăшма пултаратăр.

Çăлкуç — «http://cv.wikipedia.org/w/index.php?title=Вырăс_Америки&oldid=477203»

Категорисем:

Вырăс Америки

Тупмалли

Кун-çулĕ [тӳрлет]

Асăрхавсем [тӳрлет]

Çавăн пекех пăхăр [тӳрлет]

Каçăсем [тӳрлет]

Навигация

Ман хатĕрсем

Пространства имён

Варианты

Пурĕ пăхнă

Действия

Шырав

Меню

Хутшăнасси

Ĕç хатĕрĕсем

Урăх чĕлхесем