Кроманьон çынни

Кроманьон çынни
Ăслăлăх классификацийĕ
Патшалăх: Тĕс: Хордăллисем Класс: Сĕт ĕçекенсем Отряд: Приматсем Çемье: Гоминидсем Ăрат: Çынсем (ăрат) Тĕс: Ăслă-тăнлă çын
Латин ячĕ
Homo sapiens
Викитĕссенчи систематика Ӳкерчĕксем

Кроманьонсем (фр. Homme de Cro-Magnon) — Европăри тата унăн тулашĕнчи 40-10 пин çул маларах (малтанхи палеолит тапхарĕ) пурăннă хальхи çыннăн авалхи тăхăмĕсем. Пуç мимин калăпăшĕ 1200—1500 см³. Çӳллĕшĕ 180 см яхăн.

Кроманьон çыннисен уйрăмлăхĕ

Неандерталь çыннипе танлаштарни

Ӳкерчĕк:Ihomosapiens small.jpg

Неандерталь тата кроманьон çыннисем

Берцовая кость современного человека (слева) и кроманьонца (справа)

Хальхи çынпа танлаштарни

Эволюци енчен пăхсан, морфологи тытамĕпе тата кăткăслăхĕпе çак çынсем пирĕнтен ытлах уйрăлса тăман, çапах та скелетпа пуç шăммин калăпăшпе, скелетăн хăш шаммисен ĕлкипе т. ыт. антропологсем уйрăмлахсене палăртаççĕ.

Сунгирь патĕнче пурăннă сунарçăн, вилес умĕн, 50 çултискерĕн, шăлĕсене кариес тĕкĕнмен пулнă, çийĕннĕ пулсан та.

Реконструкцисемпе ӳкерчĕксем

Кроманьон çыннин кĕлеткипе сăнне Waterford музейĕнче ĕçлекен М. М. Герасимовпа Г. В. Лебединская археологсем ăсталанă:

• Prjedmost leb.jpg

  Пржедмость çĕрĕнчи хĕрарăм. Г. В. Лебединскайăн реконструкцийĕ, 1975 ç.

• Sungir Giant.gif

  Сунгирь сунарçи. М. М. Герасимовăн реконструкцийĕ, 1968 ç.

• Ancient hunter long legs.jpg

  Пăрлăх тапхăрĕнчи сунарçă. Waterford музейĕнчи ӳкерчĕк, АПШ

Урăх статьясем

• Неандерталь çынни
• Тăр пĕччен çын
• Ăслă-тăнлă çын
• Этемлĕх

Вуламалли

• П. И. Борисковскин кĕнекисен ят-йышĕ. С.15-24 // STRATUM plus. 2001—2002. № 1. Малтан чул пулнă.

Ăслăх-популярлă литература

• Сергей Покровский — «Охотники на мамонтов». Вăтам шкул ачисем валли.
• Эдуард Шторх — «Охотники на мамонтов». Книга со ссылками на реальные археологические источники
• Б.Байер, У. Бирштайн и др. История человечества 2002 ISBN 5-17-012785-5

Каçăсем

• Сунгирь — Улатимĕртен инçех мар, Мускавран 192 çм вырнаçнă кроманьонсен вырăнĕ.