Ньюфаундленд

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
Disambig gray.svg Çак терминăн урăх пĕлтерĕшсем пур, Ньюфаундленд (пĕлтерĕшсем) пăхăр.
Ньюфаундленд
Gander Lake map.png
Лаптăк 111390 км²
Патшалăх {{{Ялав}}} Канада
Утрав ӳкерчĕкĕ

Ньюфаундленд (акăл. Newfoundland, МФА: [nufənˈlænd] Нуфанлэ́нд) — Çурçĕр Америкăн çурçĕр-хĕвел тухăç çыранĕ çумĕнчи утрав, Ньюфаундленд тата Лабрадор канада провинцин пайĕ. Таса Лавренти кӳлмекне Атлантика океанĕнчен уйăрать.

Утравăн лаптăкĕ — 111 390 çм², çыран йĕррин вăрăммăшĕ 9 656 çм, тинĕс шайĕнчен 814 м таран çӳллĕрех. Çыранĕсем ытларах чуллă-сăртлă. Вăтам климат. Кӳлĕ тата шурлăх чылай. Пĕчĕк юханшывсем.

Халăх йышĕ — 485 066 çын. (2001), шĕкĕр хула — Сент-Джонс (100 646).

[тӳрлет] Кăсăк фактсем

Ньюфаундленд утравĕнче тинĕс шайĕнче тĕтреллĕ кунсен шучĕ чи нумаййи — вăтамран çулта 120 кун ытла[1]

[тӳрлет] Асăрхавсем

  1. ^ Кравчук П.А. Рекорды природы - Любешов: "Эрудит", 1993. - С. 216. ISBN 5-7707-2044-1

[тӳрлет] Каçăсем

Аслă Британи ялавĕ Британи империйĕ, Туслăх тата колони харпăрлăхĕсем

Современная территория  •   Бывшие территории  •   Бывшие территории в составе Королевств Содружества

Европа

XVIII ĕмĕр
1708—1757  Менорка
1713           Гибралтар
1782—1802  Менорка

XIX ĕмĕр
1800—1964  Мальта
1807—1890  Гельголанд
1809—1864  Ион утравĕсем
1878—1960  Кипр

XX ĕмĕр
1960           Акротири тата Декелиа
 
Çурçĕр Америка

XVI ĕмĕр
1583—1907  Ньюфаундленд

XVII ĕмĕр
1607—1784  Вунвиçĕ колони
1619           Бермудсем
1670—1870  Руперт Çĕрĕ

XVIII ĕмĕр
Канада (Британи империйĕ)
   1763-1791  Квебек
   1791-1841  Анат Канада
   1791-1841  Тури Канада

XIX ĕмĕр
Канада (Британи империйĕ)
   1841-1867  Канада провинцийĕ
   1849-1866  Ванкувер
   1858-1871  Британи Колумбийĕ
   1859-1870  Çурçĕр анăç территорийĕ
   1862-1863  Stikine Territory
Canada (post-Confederation)
   1867-1931  Dominion of Canada

XX ĕмĕр
Canada (post-Confederation)
   1907-1931  Ньюфаундленд
 
Латинлă Америка тата Карибсем

XVII ĕмĕр
1605—1979  Сент-Люси
1624—1966  Барбадос
1627—1979  Сент-Винсент тата Гренадинсем
1632           Монтсеррат
1643—1860  Bay Islands
1650           Ангилья
1655—1850  Mosquito Coast (protectorate)
1655—1962  Ямайка
1666           Британи Виргин утравĕсем
1670           Кайман утравĕсем
1670—1973  Пахам
1671—1816  Çиллĕ утравсем

XVIII ĕмĕр
1762—1974  Гренада
1763—1978  Доминика
1799           Теркс тата Кайкос

XIX ĕмĕр
1831—1966  Британи Гвиани
1833—1960  Çиллĕ утравсем
1833—1960  Подветренные острова
1860—1981  Антигуа тата Барбуда
1871—1964  [[Британи Гондурасĕ (Белиз)]]
1882—1983  Сент-Китс тата Невис
1889—1962  Тринидад тата Тобаго

XX ĕмĕр
1958—1962  Вест-Инди федерацийĕ
 
Африка

XVIII ĕмĕр
1795—1803  Кап колонийĕ

XIX ĕмĕр
1806—1910  Кап колонийĕ
1816—1965  Гамби
1856—1910  Наталь
1868—1966  Басутоленд
1874—1957  Ылтăн Çыран
1882—1922  Икĕпат
1884—1966  Бечуаналенд
1884—1960  Британи Сомалилендĕ
1887—1897  Зулуленд
1888—1894  Матабелеленд
1890—1980  Кăнтăр Родези
1890—1963  Занзибар
1891—1964  Ньясаленд
1891—1907  Британин Вăта Африки
1893—1968  Свазиленд
1895—1920  Британин Хĕвел тухăç Африки
1899—1956  Анкăл-Икĕпат Суданĕ

XX ĕмĕр
1900—1914  Çурçĕр Нигери
1900—1914  Кăнтăр Нигери
1900—1910  Хĕрлĕ сăрă юханшыв колонийĕ
1910—1961  Кăнтăр-Африка Пĕрлешĕвĕ
1911—1964  Çурçĕр Родези
1919—1960  Камерун1
1920—1963  Кени
1922—1961  Танганьика
1965           Инди океанĕнчи Британи территорийĕ

1 Нацисен Лигин мандачĕ
 
Ази

XVII ĕмĕр
1634—1947  Бенгали

XIX ĕмĕр
1839—1967  Аден
1841—1997  Гонконг
1858—1947  Инди
1891—1971  Маскат тата Оман
1892—1971  Килĕшӳ Оманĕ

XX ĕмĕр
1918—1961  Кувейт
1920—1932  Ирак1
1921—1946  Трансиордани1
1923—1948  Палестина1

1 Нацисен Лигин мандачĕ
 
Океани

XVIII ĕмĕр
1788—1942  Австрали
1794—1843  Сандвич утравĕсем

XIX ĕмĕр
1803—1901  Ван-Димен çĕрĕ
1824—1980  Çĕнĕ Гебридсем
1826—1946  Стрейтс-Сетлментс
1838           Питкэрн утравĕсем
1840—1907  Çĕнĕ Зеланди
1841—1941  Саравак патшалăхĕ
1877—1976  Британин Хĕвел анăç Лапкă океан Территорисем
1882—1963  Çурçĕр Борнео
1884—1949  Папуа территорийĕ
1885—1946  Unfederated Malay States
1888—1965  Кук утравĕсем
1888—1984  Бруней султаначĕ
1889—1948  Юнион утравĕсем
1892—1979  Гилбертпа Эллис утравĕсем
1893—1978  Британи Соломон утравĕсем
1895—1946  Federated Malay States

XX ĕмĕр
1900—1974  Ниуэ
1907—1953  Çĕнĕ Зеланди
1907—1949  Сван Ривер колонийĕ
1949—1975  Папуа тата Çĕнĕ Гвиней территорийĕ
 
Атлантика

XVII ĕмĕр
1659           Таса Елен утравĕ

XIX ĕмĕр
1815           Вознесени утравĕсем2
1816           Тристан-да-Кунья утравĕсем2
1833           Фолкленд утравĕсем

XX век
1908           Британи Антарктика Территорийĕ3
1908           Кăнтăр Георги тата Кăнтăр Сандвич утравĕсем3

2 Dependencies of St. Helena since 1922 (Ascension Island) and 1938 (Tristan da Cunha).
3 Both claimed in 1908; territories formed in 1962 (British Antarctic Territory) and 1985 (South Georgia and the South Sandwich Islands).
 
 


Канада ялавĕ Ку вĕçлемен статья Канада географипе. Эсир статьяна тӳрлетсе тата хушса проекта пулăшма пултаратăр.
Çăлкуç — «http://cv.wikipedia.org/w/index.php?title=Ньюфаундленд&oldid=411774»
Ман хатĕрсем
Пространства имён

Варианты
Пурĕ пăхнă
Действия
Меню
Хутшăнасси
Ĕç хатĕрĕсем
Урăх чĕлхесем