Венда (чĕлхе)

Венда
Патшалӑхсем:	КАР, Зимбабве
Регионсем:	КАР — тĕп провинцийĕ: Лимпопо
Официаллӑ статус:	КАР
Классификаци
Категори:	Африка чĕлхисем
	Нигер-конго макроçемье Бенуэ-конго çемье Банту турачĕ Банту ушкăнĕ Зона S
Ҫырулӑх:	латиница
Чӗлхе кочӗсем
ГОСТ 7.75–97:	вед 134
ISO 639-1:	ve
ISO 639-2:	ven
ISO 639-3:	ven
	Ҫавӑн пекех пӑхӑр: Проект:Лингвистика

Ку терминӑн урӑх пӗлтерӗшсем пур, Венда пӑхӑр.

Венда (чивенда) — венда халахĕн чĕлхи, КАР официаллă чĕлхисенчен пĕрри. Ытларах унпа КАР çурçĕр-анăçĕнче, Лимпопо провинцин çурçĕн енĕнче, çаплах Зимбабве кăнтăр енĕнче, калаçаççĕ. Калаçакан мĕнпур йышĕ — 1,152 млн çын, вĕсенчен КАР — 1,022 млн çын (2001, çырав), Зимбабвере — 130 тыс. çын. Венда бантустанĕн официаллă чĕлхи шутланнă. Халĕ Лимпопо провинцин Вхембе районĕнче официаллă пулать.

Классификаци

Венда — банту чĕлхисенчен пĕрри. М. Гасри классификаципе (1948, 1967-71) — ăна 1978 И. Бастен тӳрлетнĕ — S зонăри венда (S.20) ушкăнĕнче, индексĕ — S.21.

Чи йышлă диалектсем: пхани, тавхацинди, илафури, мбедзи, манда, гувху, лембету.

Çырулăхĕ

Çырулăхне XIX ĕмĕрĕн вĕçĕнче латин графика никĕсĕпе йĕркеленĕ. C, J тата Q сасă паллисемпе ют чĕлхерен кĕнĕ сăмахсенче кăна усă кураççĕ.

Алфавит венда
A a	B b	(C c)	D d	Ḓ ḓ	E e	F f
G g	H h	I i	(J j)	K k	L l	Ḽ ḽ
M m	N n	Ṋ ṋ	Ṅ ṅ	O o	P p	(Q q)
R r	S s	T t	Ṱ ṱ	U u	V v	W w
X x	Y y	Z z

Асăрхавсем

Вуламалли

Ziervogel D. A Handbook of the Venda language. Pretoria, 1961
Poulos G. A Linguistic Analysis of Venda Pretoria, 1990.

Каçăсем

Ку тĕнче чĕлхисен пĕри пирки вĕçлемен статья. Эсир статьяна тӳрлетсе тата хушса проекта пулăшма пултаратăр.