Артишок

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
Артишок
Ăслăх классификацийĕ
Патшалăх:
Уйрăм: Покрытосеменные
Класс: Двудольные
Йĕркелĕх: Астра тĕслисем
Йыш: Астра йышшисем
Ăрат: Артишок
Латинла çырни
Cynara L.

Ошибка: в первой строке должно быть задано изображение

Викитĕссенчи
систематика

Ошибка: в первой строке должно быть задано изображение

Ӳкерчĕксем
ITIS 37220
NCBI 4264

Артишо́к (лат. Cynara) — Астра йышшисем (Asteraceae) çемьинчи ӳсентăрансен ăрачĕ.

Ячĕ al-khurshūf (الخرشوف) арап сăмахĕнчен, итал articiocco сăмахĕнчен[1] пулса тухать. Cynareae — грек κύον-ран — йытă, çулçисемпе çавăрса хупланипе йытă шăлĕсем евĕр, е грек κνάω глаголран — хыçатăп; scolymus от грек σκώλος — шалча, шĕвĕр.

Биологи енчен ăнлантарни[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Cynara cardunculus (Kalmthout).jpg
Испан артишокĕн чечекленĕвĕ

Тӳрĕ туналлă нумай çуллă курăк ӳсентăранĕсем.

Классификаци[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Таксономи[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Артишок ăрачĕ Астра йышшисем (Asteraceae) çемьинчи Астра тĕслисем (Asterales) йеркине кĕрет.


  татах 12 çемье (APG II системипе килĕшӳллĕ)  
      около 10 тĕс
  Астра тĕслисем йĕрке     Артишок ăрачĕ  
           
  Чечеклисем, е Хупăллă-вăрăллисем уйрăм     Астра йышшисем çемье    
         
  татах 44 яхăн чечеклĕ ӳсентăран (APG II системипе килĕшӳллĕ)   тата 900—1000 яхăн тĕс  
     

Тĕссем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Çут çанталăкра ӳсентăранăн 10 тĕсĕ тĕл пулать:

  • [syn. Cynara scolymus L. — Йĕплĕ артишок, е Акмалли артишок]

Китай артишокĕ Чистец (Stachys) йăхĕ шутне кĕрет.

Ускурни[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Апат — ҫимӗҫе ҫиекен" пахча ҫимӗҫ " - пулас чечекӗн ҫурӑлман карҫинкки, пиҫсе ҫитнӗ пиҫен евӗрлӗскер.

Ҫак ӳсентӑранӑн 140 ытла тĕсĕ пурри паллӑ, анчах та ҫиме юрăхли 40 яхӑн çеç. Хальхи вӑхӑтра артишок Вӑтаҫӗр Тата Кӑнтӑр Европӑра, Ҫурҫӗр Африкӑра, Кӑнтӑр Америкӑра тата Калифорнире ӳсет. Чылай тĕсĕ Францире, Испанире, Италире пахча ҫимӗҫ культури пек ҫитӗнеҫҫӗ. Америка пасарне мĕнпур артишока Калифорнире ҫитӗнтереҫҫӗ.

Пиçсе çитнĕ артишока темиҫе стадире пуçтараҫҫӗ.

Артишок чейне Вьетнамра ҫулҫӑсене, чечексене, тымарсене типетсе ускураҫҫӗ. Вӗретнӗ шĕвек тутипе кофе пекех, вӑл эмел евĕрех тонизацилет.

Артишок çаплах косметикăра хаклӑ компонент шутланать.

Асăрхавсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

  1. ^ artichoke(ĕçлемен каçă) — Definition from the Merriam-Webster Online Dictionary

Вуламалли[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Каçăсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]