Хуçăлу кăтартăшĕ

Хуçăлу кăтартăшĕ
n
Асăрхавсем
уйрăм асăрхавсем çук

Çутă хуçăлни

Тĕрлĕ тĕслĕ çутăсен хуçăлу кăтартăшĕ тĕрлĕрен те, çавăнпа асамат кĕперĕ текен пулăм çуралать

Хуçăлу кăтартăшĕ (и́ндекс) — икĕ талккăшри çутăсен фазăлла хăвăртлăхĕсен уйрăмлăхĕсене палăртакан хапасăр физикăлла кап. Витĕр курнакан изотроплă талккăшсемшĕн, сăмахран, газсемшĕн, шĕвексенчен ытларахĕшĕн, аморфла япалалăхсемшĕн (калăпăр, кĕленчешĕн), хуçăлăвăн абсолютлă кăтартăшĕ терминпа усă кураççĕ, ăна латтыньле $n$ саспаллипе кăтартаççĕ тата вакуумри $c$ çутă хăвăртлăхне ку талккăшри фазăлла $v$ хăвăртлăх çине пайлани пек палăртаççĕ:

$n={\frac {c}{v}}\,.$

Сăмхран, шывăн хуçăлу кăтартăшĕ 1,333, ку çакна пĕлтерет: çутă шывра, вакуумрипе танлаштарсан, 1,333 хут вăрахрах куçать (çывхартуллăн 225 000 км/с пулать). Икĕ витĕр курăнакан изотропла талккăш чухне хуçăлăвăн танлаштаруллă кăтартăшĕ пирки калаçма тивет.

Енчен ятарласа ăнлантарман пулсан, ун чухне, чĕмсĕрлĕх йĕркипе, хуçăлăвăн абсолютлă кăтартăшĕ тесе ăнланмалла.

Вуламалли

• Архипкин В. Г., Патрин Г. С. Лекции по оптике. — Красноярск: Институт физики им. Л. В. Керенского СО РАН, 2006. — 164 с.
• Барковский В. Ф., Горелик С. М., Городенцева Т. Б. Практикум по физико-химическим методам анализа. — М.: Высшая школа, 1963. — 349 с.
• Бебчук Л. Г., Богачев Ю. В., Заказнов Н. П., Комраков Б. М., Михайловская Л. В., Шапочкин Б. А. Прикладная оптика: Учебное пособие для приборостроительных специальностей вузов / Под общ. ред. Н. П. Заказнова. — М.: Машиностроение, 1988. — 312 с. — ISBN 5-217-00073-2.
• Блинникова А. А. Рефрактометрический метод в анализе лекарственных средств, концентратов, спиртоводных растворов. / Под ред. проф. Е. А. Краснова. — Томск: СибГМУ, 2004. — 37 с
• Борисенко, С. И.; Ревинская, О. Г.; Кравченко, Н. С.; Чернов, А. В. Показатель преломления света и методы его экспериментального определения. Учебно-методическое пособие. — Томск: Изд-во Томского политехнического университета, 2014. — 142 с.

Каçăсем

• Polyanskiy M. RefractiveIndex.INFO Refractive index database (акăлч.) (2008).
• Refractive Index Database (акăлч.). FilMetrics.
• Optical Data from Sopra SA (акăлч.).
• n, k database (акăлч.).
• Index of Refraction (акăлч.).