Пирамида (геометри)

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
Disambig gray.svg Çак терминăн урăх пĕлтерĕшсем пур, Пирамида (пĕлтерĕшсем) пăхăр.
Пирамида тĕсĕсем.
Ӳкерчĕк:ElementsOfPiramid.svg
Пирамида элеменчĕсем.

Пирами́да (ав.гр. πυραμίς, кам. ӳк. πυραμίδος) — пĕрлĕ тăрăллă, никĕсĕнче нумайкĕтеслĕх, ытти хысакĕсем — виçкĕтеслĕхсемлĕ нумайхысаклăх[1]. Пирамида тĕпĕн кĕтес шучĕпе виçкĕтеслĕ, тăваткĕтеслĕ т. ыт. пирамидăсем пулаççĕ.

Пирамида конусăн пайăр тĕслĕхĕ шутланать.

Пирамида формулисем[тӳрлет]

V = \frac{1}{3} S h,
кунта \ S — тĕпĕн лаптăкĕ тата \ h — çӳллĕшĕ;
  • Аяк çийĕ — аяк хысакĕсен лаптăк сумми:
S_b = \sum_{i}^{}S_i
  • Тулли çийĕ — аяк çийĕпе тĕпĕн лаптăкĕ:
 \ S_p = S_b + S_o
  • Тĕрĕс пирамидăн аяк çийне тупма çак формулăпа усă кураççĕ:
S_b = \frac{1}{2} P a = \frac{n}{2} b^2 sin \alpha
кунта  a — аяк хысакĕн апофеми,  \ P — тĕпĕн периметрĕ,  \ n — тĕп енĕн хисепĕ,  \ b — аяк пĕрчи, \alpha — пирамида тăрри çумĕнчи лапчăк кĕтес.

Асăрхавсем[тӳрлет]

  1. ^ Александров А.Д. Вернер А.Л. {{{пуçелĕк}}}. — Просвещение, 2003 г.. — ISBN 5-09-010773-4

Вуламалли[тӳрлет]

  • Александров А.Д. Вернер А.Л. Учебник для 10-11 классов общеобразовательных учреждений. — 2-мĕш. — Просвещение, 2003. — ISBN 5-09-010773-4
  • А. Ю. Калинин, Д. А. Терешин Стереометрия. 11 класс. — Физматкнига, 2005. — ISBN 5-89155-134-9
  • А. В. Погорелов Геометрия: Учебник для 10-11 классов общеобразовательных учреждений. — Просвещение, 2008. — ISBN 978-5-09-019708-3

Çавăн пекех пăхăр[тӳрлет]

Каçăсем[тӳрлет]