Контент патне куҫ

Кет чĕлхи

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал

Кет чĕлхиЕнисей чĕлхе çемьинчи пĕртен пĕр чĕрĕ чĕлхе. Ун синче Енисей тăрăхĕнчи кетсем калаçаççĕ. Çухалма пуçланă чĕлхесем шутне кĕрет. 1926 çулта пурĕ 1 225 кет пулнă пулсан, 1989 çулта вара вĕсен шучĕ таран чакнă.

Челхе çинчен пĕрремĕш хут 1788 çырнă. 1858 çулта М. А. Кастрен пĕрремĕш хут сăмахсарĕпе грамматикине («Versuch einer jenissei-ostjakischen und kottischen Sprachlehre») пичетленĕ. Унтах котт чĕлхи çинчен те вал çырнă пулнă. XIX ĕмĕрте кетсене йăнашса финн-угрсен ушкăнне кĕртнĕ. 1934 çулта Н. К. Каргер кет чĕлхин грамматикипе букварьне пичетленĕ.

Раççейĕн ăсчахĕсем кет чĕлхипе бурушаски чĕлхин тăванлăхне тĕпчесе палăртас тесе ĕçленĕ.

Çырулăхĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

1930-мĕш çулта пĕрремĕш алфавитне шутласа кăларнă. Вăл латиница çырăвĕ çинче никĕсленнĕ пулнă. 1980-мĕш çулта вара çыруллахне кириллица çине куçарнă.

А а Б б В в Г г Г̡ г̡ Д д Е е Ё ё
Ж ж З з И и Й й К к Ӄ ӄ Л л М м
Н н Ӈ ӈ О о Ө ө П п Р р С с Т т
У у Ф ф Х х Ц ц Ч ч Ш ш Щ щ Ъ ъ
Ә ә Ы ы Ь ь Э э Ю ю Я я

Литература[тӳрлет | кодне тӳрлет]

  • Казакевич О. А., Хелимский Е. А. Кетский язык // Красная книга языков народов России: Энциклопедический словарь-справочник. Москва, 1994.
  • Каргер Н. К. Кетский язык // Языки и письменность народов Севера. — М.-Л., 1934. — Ч. III.
  • Дульзон А. П. Очерки по грамматике кетского языка. — Томск, 1964.
  • Дульзон А. П. Кетский язык. — Томск, 1968.
  • Вернер Г. К. Кетский язык // Языки мира. Палеоазиатские языки. М., 1997.
  • Werner, Heinrich. Die ketische Sprache. — Wiesbaden, 1997.
  • Казакевич О. А., Хелимский Е. А. Кетский язык // Красная книга языков народов России: Энциклопедический словарь-справочник. Москва, 1994.
  • Кетский сборник. Лингвистика / Под ред. Вяч. Вс. Иванова, В. Н. Топорова, Б. А. Успенского. — М.: Наука, ГРВЛ, 1968. — (Кетский сборник).
  • Кетский сборник. Мифология, этнография, тексты. — М.: Наука, ГРВЛ, 1969. — (Кетский сборник).
  • Кетский сборник. Антропология, этнография, мифология, лингвистика / Редкол.: Е. А. Алексеенко (отв. ред.), И. И. Гохман, Вяч. Вс. Иванов, В. Н. Топоров; АН СССР. Ин-т этнографии им. Н.Н. Миклухо-Маклая. — Л.: Наука, ГРВЛ, 1982. — (Кетский сборник. Вып. 3).
  • Шаблон:Кĕнеке=
  • Вернер Г. К. Словарь кетско-русский и русско-кетский: Учеб. пособие для уч-ся нач. шк. — 2-е изд., перераб., — СПб.: «Издательство „Дрофа“ Санкт-Петербург», 2002. — 240 с. ISBN 5-94745-083-6

Каçăсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Wikimedia Incubator
Wikimedia Incubator