Полином

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал

Математикăра, пĕр улшăнуллă пысăкăшлă полиномсене çапла палăртаççĕ:

c_0 + c_1 x + \cdots + c_n x^n,

ăçта c_i çирĕплетнĕ коэффициентсем, x — улшăнуллă пысăкăш.

Полиномсем элементарлă функцисен паллă класĕ шутне кĕреççĕ.

«Классикăллă алгебрăн» тĕп ĕçĕ — полиномлă танлаштарусене тĕпчесси.

Полиномсене тĕпченипе математикăра чылай куçăмлă улшăнусене çуратать: нуль хисепне, çуклă хисепсене, кайран татах çыхăнуллă хисепсене шута кĕртни, çаплах математикăн уйрăмĕ — ушкăнсен теорийĕ тата анализра ятарлă функцисен класĕ пулса кайни.


...

Нумайташсем çаплах алгебрăллă геометрире паллă вырăн йышăнаççĕ. Алгебрăллă геометри нумайлăхĕсемпе ĕçлет, вĕсене (нумайташ) нумайташ системисен шутлавĕсем тесе палăртаççĕ.

Нумайташсене хутланă чух коэффициентсене урăхлатаканăн уйрăмлă пахалăхĕсене пула алгебрăллă геометри, алгебрăра, йăлмăк теоринче тата математикăн урăх пайĕсенче кодăлас ĕçре, е тĕрлĕ объектсен пахалăхĕсене нумайташсемпе кăтартнă чух усă кураççĕ. ....

Палăртăвĕ[тӳрлет]

n пысăкăшлă полином — вĕçĕмлĕ хормăллă тĕсĕллĕ сумлăх пулать

\sum c_I x_1^{i_1}x_2^{i_2}...x_n^{i_n},

ăçта I=(i_1,i_2,...,i_n) есть набор из тулли çуклă мар хисепсен пуххи пулать (мультииндекс ятлă), c_II мультииндекса пăхăнакан хисеп (ăна «полином коэффициенчĕ» теççĕ).

Тĕслĕхрен, пĕр улшăнакан пысăкăшлă полином

c_0+c_1x^1+\cdots+c_nx^n

вĕçĕмлĕ формаллă сумлăх пулать.

Полиномлă функцисем[тӳрлет]

Пахалăхĕсем[тӳрлет]

Вариацисемпе пĕтĕмлетӳсем[тӳрлет]

Çавăн пекех пăхăр[тӳрлет]