Çеçпĕл Мишши

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
Çеçпĕл Мишши
Sespel.jpg
Çуралнă вăхăт:

1899 çулхи чӳкĕн 16-мĕшĕ

Çуралнă вырăн:

Flag of Russian SFSR.svg Касаккасси Шĕкĕр (халĕ Çеçпĕл) ялĕ, Хусан кĕперни (халĕ Канаш районĕ, Чăваш Ен)

Вилнĕ вăхăт:

1922 çулхи çĕртмен 15-мĕшĕ

Вилнĕ вырăн:

Старогородка сали, Чернигов облаçĕ, Украина ССР

Пăхăнулăх:

Flag of the Soviet Union.svg Flag of Russia.svg

Ĕçлев тĕсĕ:

чăваш çыравçи тата сăвăçĕ

Жанр:

повеç, роман, калав, поэзи

Çеçпĕл Мишши (Михаил Кузьмич Сеспель, 1921-мĕш çулхи авăнчен Кузьмин) (1899 çулхи чӳк уйăхĕн 16-мĕшĕ, Чăваш Ен, Канаш районĕ, Касаккасси Шĕкĕр (халĕ Çеçпĕл) ялĕ) — 1922 çулхи çĕртме уйăхĕн 15-мĕшĕ, Украина, Чернигов облаçĕ, Старогородка сали) — чăваш сăвăçи, чăваш поэзин хĕрӳллĕ ĕçченĕ[1],[2].

Пурнăçĕпе ĕçĕ-хĕлĕ[тӳрлет]

1899 çулхи чӳк уйăхĕн 16-мĕшĕнче Чăваш Енĕн Канаш районĕнчи Касаккасси Шĕкĕр (халĕ Çеçпĕл) ялĕнче çуралнă.

Шăхасанти иккĕ класлă шкулта, Теччĕри вĕрентевçĕсене хатĕрлекен семинарире, Мускавра агитаторсемпе пропагандистсен курсĕнче вĕреннĕ. 1920 çулта Чăваш облаçне тунă хыççăн ăна РКСМ Чăваш обкомĕн ĕçлекенне, Чăваш автономи облаçĕн ревтрибунал пуçлăхне суйланă. Çапла вара вăл Чăваш Енĕн пĕрремĕш "тĕп прокурорĕ" пулса тăнă. Çутĕç пайĕн куçару комиссийĕнче ĕçленĕ.

Литература ĕçне 1916-1917 çулсенче Шăхасанта вĕреннĕ вăхăтра тытăннă, алăпа çырнă «Çăлтăр» журнал редакторĕ пулнă, сăвăсем çырнă.

1921 çулта сывлăхĕ самай хавшанă хыççăн Крымри санаторине кайнă. Сипленнĕ хыççăн Остер уесĕн çĕр уйрăмĕнче ĕçленĕ.

Чăваш поэзин хĕрӳллĕ ĕçченĕ 1922 çулхи çĕртме уйăхĕн 15-мĕшĕнче Украинăн Чернигов облаçĕнчи Старогородка хулинче çакăнса вилнĕ

Пултару ĕçĕсем[тӳрлет]

Революциллĕ хĕрӳлĕхпе вырăсла, чăвашла çырнă малтанхи сăввисем 1919 çулта «Знамя революции», «Тетюшские известия», «Канаш» хаçатсенче пичетленнĕ. Унăн сăввисен пĕрремĕш кĕнеки 1927 çулта «Хурçă шанчăк» ятпа çапăнса тухнă. 1928 çулта Шупашкарта ун «Сăвăсем» ятлă кĕнеки пичетленсе тухать. 1959 çулта — «Ӗçĕсен пухăвĕ». Чăваш чĕлхинчи пусăм нормисене ăсталаса, йĕркене кĕртсе силлабо-тоника меслечĕллĕ поэзие пуçласа янă.

Паллă сăввисем:

  • «Çĕн Кун аки»;
  • «Хурçă шанчăк»;
  • «Пуласси».

Унăн сăввисене тĕнчери 56 чĕлхе çине куçарнă.

Асăнмалăх[тӳрлет]

Çеçпĕл Мишши палăкĕ. Остер хула. 50°57′18.36″ с. ш. 30°52′29.51″ в. д. / 50.9551017, 30.8748651 (G)
  • Сăвăç музейĕ, Канаш районĕ, Çеçпĕл ялĕ.
  • Сăвăç музейĕ, Шупашкар, Юстици Çурчĕ.
  • Кăкăр кӳлепи (бюсчĕ), Шупашкар, Ленин проспекчĕ,
  • Тăван ен тĕпчев музейĕн кĕтесĕ, Тутарстан, Теччĕ хули, Педтехникум.
  • Çеçпĕл Мишши урамĕ, Шупашкар.

Сăвăç çинчен[тӳрлет]

Кĕнекесем[тӳрлет]

Кинофильмсем[тӳрлет]

Вуламалли[тӳрлет]

  • Сироткин М. Я. М.К.Сеспель. Ч., 1949
  • Кăвар чĕре. Ш., 1979
  • Поэтика Сеспеля. Ч., 1991

Асăрхавсем[тӳрлет]

  1. ^ Чувашская энциклопедия
  2. ^ П. Афанасьев, «Писатели Чувашии», Шупашкар, 2006

Каçăсем[тӳрлет]