Хури, Тимахви

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
Перейти к навигации Перейти к поиску
Disambig gray.svg Хури хушаматлă урăх çынсем çинчен Википедире статьясем пур.
Disambig gray.svg Николаев хушаматлă урăх çынсем çинчен Википедире статьясем пур.
Тимахви Хури
Николаев Тимофей Николаевич
Xuri-Timaxvi.png
Çуралнă вăхăт: 1878, кăрлач, 14
Çуралнă вырăн Аслă Кăршка ялĕ, Шупашкар уесĕ, Хусан кĕперни (халĕ Чăваш Енĕн Çĕрпӳ районĕ), Раççей империйĕ
Вилнĕ вăхăт: 1918, юпа, 10
Вилнĕ вырăн: Хусан, Хусан кĕперни
Ĕçлев тĕсĕ: политика, пĕрлĕх

Тимахви Хури (чăн ячĕ Николаев Тимофей Николаевич, 1878-мĕш çулхи кăрлачăн 14-мĕшĕ, Шупашкар уесĕнчи Аслă Кăршка ялĕ1918-мĕш çулхи юпан 10-мĕшĕ, Хусан хули) – чăваш халăхĕн наци ирĕклĕхĕн юхăмĕн хастар пайташĕ, политик, революционер, публицист[1].

Пурнăç пуçламăшĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Хусанти пурнăçĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Еплерех вилни[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Совет саманинче шуррисем вĕлернĕ тесе çырнă. Чăннипе ăна хĕрлисем вĕлернĕ.

Публицистикăри пултарулăхĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

"Хыпар" хаçатра çакăн пек материалсем пичетлесе кăларнă:

  • "Хальхи самана". — 1906, 39№.
  • "Паразитсем". — 1906, 43№.
  • "Хаçатсем çырасси çинчен".

Тимахви Хури сăнарĕ чăваш культуринче[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Хусан XX ĕмĕр пуçламăшĕнче)
1903-мĕш çул. Хусан. Карттă-план

1920-мĕш çулсенче "Чăвашкино" студи "Атăл пăлхавçисем" фильм ÿкернĕ. Петĕр Хусанкай поэт "Хури" поэма çырнă.

Тимахви Хурие асăнса çырнă сонет[2][тӳрлет | кодне тӳрлет]

ХУРИ
сонет
Ирӗке кӗрешӳсӗр илеймӗн.
Тимофей Николаев (Хури)
Ячӗпе паян кун кам киленмӗ?
Хура халӑхшӑн ҫуннӑ чӗри!
Кӗрешӳ ҫухатусӑр пулаймӗ.
Тимахвийӗн шӑпи те тискер.
Темӗн тӗрлӗ хӗн-хур курнӑскер,
Йӑнӑш утӑм та тунӑ чылай-мӗн.
Урăха та манмашкӑн май ҫук:
Хусанти тӗрмере ларнӑ чух
"Чӑваш халӑх историне" ҫырнӑ.
Вӑл унпа хавхаланнӑ иккен.
Чӑнахах та, пулни-иртнинчен
Уйӑраймӗ пире нимле ширма!

Çавăн пекех пăхăр[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Вуламалли[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Асăрхавсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Каçăсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]