Япалалăх

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
Перейти к навигации Перейти к поиску

Япалалăхматери хорми, уйпа танлаштарса пăхсан, тӳлек йывăрăшĕ пур.

Япалалăх пĕрчĕсенчен тытăнса тăрать, вĕсем хушшинче тăтăшах электронсем, протонсем тата нейтронсем тĕл пулаççĕ. Юлашки иккĕшсем атом тĕшшисене, пурĕ те пĕрле — атомсене, молекулăсене, кристаллсене т. ыт. тăваççĕ

Биологире Япалалăх — клетка органелли шутне кĕрекен организм тĕртĕмне тăвакан матери хорми.

Малтанхи палăртăвĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Япалалăхматери хорми, уйпа танлаштарсан, йывăрăшĕ. Япалалăх пĕрчĕсенчен тытăнса тăрать, вĕсен хушшинче тăтăшах электронсем, протонсем тата нейтронсем. Иккĕ юлашкинчисем атом тĕшшисене, пурĕ те пĕрле — атомсене, молекулăсене, кристаллсене тата ытти объектсене тăваççĕ.

Япалалăхпа уй хушшинчи уйрăмлăх[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Уйăн, япалалăхпа танлаштарсан, вĕçĕмсĕрлĕхпе пахаланать; электромагнит, гравитаци, ядерлĕ вăйсен, тĕрлĕ элементарлă пĕрчĕсен хум уйĕсем пур.

Халĕ çутçанталăка тĕпчев йĕркипе япалалăхпа уйа пĕр тĕслĕтесе уйăрмаççĕ, вĕсем тĕрлĕ корпускула-хум (икĕ тĕслĕ?) пĕрлĕ çутçанталăк пулăмĕсем. Уйпа япалалăх тачă çыхăнăвне тĕпчени материал тĕнчин хормипе тытăмĕн пĕрлĕхне ăнлантарса парать.

Пĕр тĕслĕ япалалăхăн тачăлăхĕ — япалалăх йывăрăшне унăн калăпăшĕ çине пайлани — пур:

куунта ρ — япалалăхăн тачăлăхĕ, m — япалалăх йывăрăшĕ, V — япалалăх калăпăшĕ.

Физика уйĕсен çакăн пек тачăлăх çук.

Япалалăх пахалăвĕсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Химири япалалăх[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Япалалăх тĕрлĕхĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Агрегатлă тăрăмсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]


Кристаллсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Тĕп статья: Кристаллсем


Органик япалалăхĕсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Органик япалалăхсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Вуламалли[тӳрлет | кодне тӳрлет]

  • Химия: Справ. изд./ В. Шретер, К.-Х. Лаутеншлегер, Х. Бибрак и др.: Пер. с нем. — М.: Химия, 1989


Çавăн пекех пăхăр[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Шаблон:Матери