Пеçĕрменсем

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
Перейти к навигации Перейти к поиску
Пеçĕрменсем
Тăван ячĕ Бесерман
Хальхи вырнаçăвĕ тата йышĕ

Пурĕпе: &&&&&&&&&&&02201.&&&&&02201
Раççей ФедерацийĕFlag of Russia.svg Раççей Федерацийĕ: 2 201 (2010 ç.)[1], 3 122 (2002 г.)[2]

Чĕлхе удмурт чĕлхи (пеçĕрмен калаçăвĕ)
Тĕн православи
Расă тĕсĕ сублапоноидный тип ?
урал раси
Кĕрет  удмуртсем
Тăванла халăхсем коми, коми-пермяксем

Бесермансем (хăйсене хăйсем тата ытти удмуртсем те бесерман теççĕ, вырăсла бесермяне) — Удмурт Республикин çурçĕр енче, çавăн пекех кăштах çывăхри ытти çĕрсенче те пурнакан уйрăм ушкăн, халăх. Удмурт чĕлхин уйрăм диалекчĕпе калаçаççĕ.

Ят ăçтан пулса кайни[тӳрлет | кодне тӳрлет]

"Бесерман" сăмах "мăссăльман" тенинчен тухса кайнă.[3]

Бесермансен кунçулĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Бесермансем — Атăлçи Пăлхартан тухнă, вăтам ĕмĕрсенчи çав патшалăхпа тачă çыхăннă йăх[4].

Йыш, демографилле туртăмсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Мĕнпурĕ 41 тĕплĕхре пурнаççĕ. Вĕсенчен вуннăшĕнче — чат хăйсем çеç.

"Бесерман" тата "удмурт" ăнлавсен шайлашăвĕ пирки[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Бессермансем, паллах, удмуртсен уйрăм ушкăнĕ. Анчах та, тĕпрен илсен патшалăх шайĕнче, айккинерех катертес туртăмлă шухăшсем те пур[5][6]

Мĕнпурĕ вара ак çак япаларан аталаннă пек пулса тухать:

<Куçару: РСФСРăн нацилĕхсен ĕçĕн Патшалăх Комитечĕ, ал айĕче пур материалсене шута илсе, "бесермансем" уйрăм ушкăна харпăр нацилĕх теме юрăхларах тесе шутлать.>

Вуламалли[тӳрлет | кодне тӳрлет]

  • Напольских В. В. «Бисермины» // О бесермянах. Сборник статей / Сост. и отв. ред. Г.К. Шкляев. — Ижевск: УдмИИЯЛ, УрО РАН, 1997.

Асăрхавсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

  1. ^ 1 тата 2 Официальный сайт Всероссийской переписи населения 2010 года. Информационные материалы об окончательных итогах Всероссийской переписи населения 2010 года
  2. ^ 1, 2, 3 тата 4 Всероссийская перепись населения 2002 года. çăлкуçран архивланă 21 Çурла уйăхĕн 2011. Тĕрĕсленĕ 24 Раштав уйăхĕн 2009.
  3. ^ Белых С.К. К вопросу о происхождении самоназвания бесермян // VIII Петряевские чтения. Материалы научной конференции. г.Киров, 24-25 февраля 2005г. С. 130-135.
  4. ^ Родионов В.Г. Этнокультурные черты и история бесермян как свидетельства болгаро-чувашской преемственности // Болгары и чуваши. Сб. статей / ЧНИИ. Чебоксары: 1984. С. 140–154.
  5. ^ ПОСТАНОВЛЕНИЕ СОВЕТА МИНИСТРОВ УДМУРТСКОЙ РЕСПУБЛИКИ от 29 июля 1992 года № 293 «О восстановлении исторического имени бесермянского народа»
  6. ^ Пятая графа: бесермяне
  7. ^ Çÿлте асăннă йышăнуран: ПОСТАНОВЛЕНИЕ Совета Министров УР от 29.07.1992 N 293 "О ВОССТАНОВЛЕНИИ ИСТОРИЧЕСКОГО ИМЕНИ БЕСЕРМЯНСКОГО НАРОДА"

Каçăсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]