Румыни

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал

Румыни (рум. România) — Европăн кăнтăр-тухăçĕнчи патшалăхĕ. Шĕкĕр хули — Бухарест.

Географи[тӳрлет]

Çурçĕрте тата тухăçра çĕршыв Украинăпа, çурçĕр-тухăçра — Молдавипе, кăнтăрта — Болгарипе (Дунай шывĕ тăрăх), анăçра — Сербипе тата Венгрипе чикĕленет. Тухăç енчен Румыни Хура тинĕс шывĕпе çăвăнать.

Истори[тӳрлет]

Никамапăхăнманлăхне 1877 çулхи авăн уйăхĕнче палăртнă. Пĕрремĕш Тĕнче вăрçи хыççăн парламент демократине йышăннă. 1938 çулхи ака уйăхĕнче парламента салатса янă, патша диктатурине туса хунă. Иккĕмĕш Тĕнче вăрçи вăхăтенче Румыни гитлер Германи майлă пулнă. Румын çарĕсем СССР хирĕç вăрçа хутшăннă, нимĕçсемпе пĕрле Одесса облаçне хупăрланă, кайран ăна Румыни çумне Транснистри (Днестр Лешъен) тесе çыпăçтарнă. Иккĕмĕш тĕнче вăрçи хыççăн Румыни СССР сĕмĕ айне пулнă. 1989 çӳлта çĕршывра Нацине çăлас Фрончĕ çĕнтернĕ, вăхăтлă парламентне — Наци Пĕрлĕлĕхĕн Канашне туса хунă. 1990 çулхи çу уйăхĕнче пĕрремĕш ирĕклĕ президент тата парламент суйлавĕсем иртнĕ. 2007 çулхи кăрлач 1-мĕшĕнчен пуçласа Европа Пĕрлешĕвне кĕрсе хутшăнать.