Хура Атăл
| Хура Атăл | |
|---|---|
 Атăл Чулхулара юхса кĕрекен Хура Атăл |
|
| Пахалăхĕ | |
| Вăрăммăш | 1498,6 çм |
| Бассейн лаптăкĕ | 245 000 çм² |
| Шыв тăкакĕ | 1300 м³/с (Волгоград патĕнче) |
| Шыв пуçламăшĕ | Вăтам Раççей çӳллĕшĕ |
| • Çӳллĕш | 226 м |
| • Координатсем | |
| Шыв вăрри | Атăл |
| • Координатсем | |
| Вырнаçăвĕ | |
 Хура Атăл бассейнĕ |
|
| Патшалăх | Раççей |
| {{{Çĕлĕк}}} Викиампарта | |
Ока (çавăн пекех чăвашсем ăна Хура Атăл та тенĕ), — Атăлăн сылтăм юппи. Тăршшĕ 1500 çухрăм. Бассейн лаптăкĕ 245 пин км2.
Юханшыв Орёл, Тула, Калуга, Мускав, Кисан, Улатимĕр, Чулхула облаçĕсем тăрах юхать. Çăлкуçĕ Орёл облаçĕнчи Александровка ялĕ патĕнче вырнаçнă. Чулхулара Атăла юхса кĕрет.
Тупмалли |
[тӳрлет] Этимологи
Ячĕ епле пулса кайнине тĕплĕн татса пама халĕ пултараймаççĕ. Чи анлă сарăлнă верси тăрăх ячĕ балтинчен (литва чĕлхинчи aka — «çăлкуç»), е финсенчен (joki — «юханшыв»). ВЫрăссем ку тăрăха киличчен çӳлти юхăмĕн тăрăхĕнче балт йăхĕсем (полехсем), вăтам юхăмĕнче финн йăхĕсем (мещёрсем, мурăмсем) пурăннă.
[тӳрлет] Хуласем
Ока хĕрринче çак пысăк хуласем вырнаçнă: Орёл, Калуга, Алексин, Серпухов, Ступино, Коломна, Кисан, Касимов, Муром, Павлово, Дзержинск, Чулхула.
[тӳрлет] Юпписем
Юханшывăн чи пысăк юпписем: Зуша, Упа, Жиздра, Угра, Протва, Мускав, Проня, Пара, Пра, Гусь, Мăкшă, Клязьма, Беспута.
[тӳрлет] Фотопухăм
-
Чулхула кремлĕ сăнĕ Хура Атăлран
-
Павлово патĕңче Хура Атăл çинче
[тӳрлет] Кĕперсем
- Канавин кĕперĕ
- Чулхула метро кĕперĕ
- Кĕлĕ кеперĕ
- Сартак чукун çул кĕперĕ
- Мыза кĕперĕ
- Павлов понтон кĕперĕ
- Мурăм кĕперĕ
- Озёрск понтон кĕперĕ, 2009 çулта çĕнĕ тунă
[тӳрлет] Паллă вырăнсем
- Поленово кил йăви Тула облаçĕнчи Хура Атăл лешьен районĕ.
- Кисан облаçĕн Константиново ялĕнчи Сергей Есенинăн кил-музейĕ.
- Кисан кремлĕ
- Шухов турулĕ, Дзержинск çумĕнче
- Коломна кремлĕ
- Хура Атăл Терраса çутçанталăк управĕ
[тӳрлет] Вуламалли
- Смолицкая Г. П. Гидронимия бассейна Оки. Список рек и озёр. — М., 1976.
- Ока (юханшыв, Атăлăн юппи) — БСЭ
- Ока в «Словаре современных географических названий»
[тӳрлет] Каçăсем
- Юханшыв сăнарĕсем
- Хура Атăл пулăçсене чĕнет
- Тулă облаçĕнчи Хура Атăл
- Гидронимические работы Г. П. Смолицкой
- Ока (сăвăсем)
- Ока (юрă)
| Атăл | ||
|---|---|---|
| Юпписем | Жукопа · Селижаровка · Мăн Коша · Вазуза · Дёржа · Тьма · Тверца · Шоша · Дубна · Медведица · Нерль · Кашинка · Корожечна · Юхоть · Сить · Молога · Суда · Шексна · Согожа · Ухра · Которосль · Солоница · Кострома · Мера · Нёмда · Унжа · Узола · Линда · Хура Атăл · Кудьма · Керженец · Сундовик · Сăр · Дорогуча · Ветлуга · Юнга · Рутка · Çавал · Большая Кокшага · Кĕçĕн Кокшага · Илеть · Аниш · Сĕве · Хусан · Чулман Атăл · Актай · Бездна · Мăн Черемшан · Сок · Самар · Чапаевка · Чагра · Малый Иргиз · Терса · Мăн Иргиз · Мăн Караман · Терёшка · Еруслан · Царица |  |
| Рукава | Ахтуба · Бахтемир · Камызяк · Ватă Атăл · Болда · Бузан | |
| Шыв управсем | Верхневолжское · Иваньково · Углич · Рыбинск · Горький · Шупашкар · Куйбышев · Сарăту · Волгоград | |
| ГЭС | Иваньково · Углич · Рыбинск · Чулхула · Шупашкар · Жигули · Сарăту · Атăл | |
| Каналсем | Мускав ячĕллĕ · Атăл-Уводь · Атăл-Дон · Атăл-Каçпи | |
|
|
||
|---|---|---|
| Юпăсем | Орлик • Зуша • Нугрь • Упа • Жиздра • Угра • Таруса • Протва • Сухменка • Скнига • Нара • Речма • Сушка • Тоденка • Лопасня • Беспута • Осётр • Москва • Истья • Проня • Пара • Пра • Гусь • Пет • Мăкшă • Унжа • Тёша • Ушна • Мăн Кутра • Тарка • Каска • Кишма • Клязьма | |
|
|
|
|---|---|
| Юпăсем | • Атăл (Хура Атăл, Чулман Атăл) • Тан • Урал • Печора (Уса) • Обь (Иртыш (Ишим, Тобол (Тура)), Кеть, Бия, Катунь) • Енисей (Ангара, Подкаменная Тунгуска, Анат Тунгуска) • Лена (Вилюй (Марха), Алдан (Амга), Олёкма, Витим) • Индигирка • Колыма (Омолон, Мăн Анюй, Кĕçĕн Анюй) • Амур (Шилка (Ингода, Онон), Аргунь, Зея, Бурея) |
