Чулхула

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
Чулхула
Хула гербĕ
Чулхула гербĕ
Патшалăх: Раççей
Регион: Чулхула облаçĕ
Никĕсленĕ: 1221
Хула, çултан:
Халăх йышĕ, пин çын: 1 250,6 (2010)
Хула лаптăкĕ: 411 км2
Геогр. анлăхĕ: 56° 20′
Геогр. вăрăмлăхĕ: 44° 00′
Минин лапамĕ

Чулхула (выр. Нижний Новгород) — Атăлпа Ока пĕрлешнĕ вырăнта вырнаçнă хула. Çак хулара Атăлçи федераллă округĕн, тата Чулхула облаçĕн администрациĕ вырнаçнă. Хулана 1221 çулта никĕсленĕ, лаптăкĕ 41 пин гектарпа танлашать, 1 250 615 çын (2010 çулхи утă уйăхĕн 1 тĕлне) пурăнать. 1932 çултанпа 1991 çулчен хула ячĕ Горький (Максим Горький писатель ячĕпе) ятлă пулнă.

Кун-çулĕ[тӳрлет | править вики-текст]

Тĕп статья: Чулхула кун-çулĕ


Феодаллă сапаланчăк тапхăрĕнче[тӳрлет | править вики-текст]

Мускав патшалăхĕн чикĕ сыхлавçи[тӳрлет | править вики-текст]

Кĕперне хули[тӳрлет | править вики-текст]

Совет тапхарĕ[тӳрлет | править вики-текст]

1917 çулхи кĕркунне хулара совет влаçне туса хунă. 1929 çулта Сормовăпа тата Канавинăна пăрахăçланă та, вĕсен территорийĕ ытти ялсемпе пĕрле (Гордеевка, Карповка, Высоково чиркӳллĕ ялсем, Высоково, Копосово, Починки, Бурнаковка, Княжиха, Ратманиха, Костариха, Молитовка, Борзовка, Монастырка тата ур. ялсем) Мăн Чулхула картине кĕртнĕ, çавăнтанпа хула районсене пайланать. Çав çултах малтан патшалăха кĕпернесене пайланă администрацисене пĕтернĕ. Чулхула кĕпернине салатса янă. Чулхула Чулхула Енĕн (1932 çултанпа пăрахăçлаччинех — Горьки Ен) центрĕ пулать. 1932 çулта хулана вырăсла Горький ята куçарнă.

XX ĕмĕрĕн вăтăрмĕш çулĕсенче — Чулхулара промăçлăх ĕçĕ хăвăрт ӳссе пырать. 1932 çулта промăçлă пысăк йĕркелӳ — Горьки автомобиль завочĕ ĕçе кĕрет, вăл Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçин тапхăрĕнче хӳтĕлев промăçлăхĕн паллă центрĕ шутланнă.

«Чулхуласем — фронта» мемориал


Хальхи хула[тӳрлет | править вики-текст]

Экономика[тӳрлет | править вики-текст]

Çул-йĕр[тӳрлет | править вики-текст]

Хула районĕсем[тӳрлет | править вики-текст]

Чулхулан паллă çыннисем[тӳрлет | править вики-текст]


Чыслă гражданĕсем[тӳрлет | править вики-текст]

Ӳкерчĕк:Monument to Minin and Pozharsky. 2014.jpg
Чулхулари Мининпа Пожарскин палăкĕ

Çавăн пекех пăхăр[тӳрлет | править вики-текст]

Асăрхавсем[тӳрлет | править вики-текст]

Вуламалли[тӳрлет | править вики-текст]

Каçăсем[тӳрлет | править вики-текст]