Раççей Федерацийĕ

«Википеди» ирĕклĕ энциклопединчи материал
(Раççей çинчен куçарнă)
Перейти к навигации Перейти к поиску
Россия

Раҫҫей Патшалăхĕ

Flag of Russia.svg Coat of Arms of the Russian Federation.svg
Раҫҫей ялавĕ Раҫҫей гербĕ
Russian Federation (orthographic projection) - Annexed Territories disputed.svg
Патшалăх чĕлхисем вырăс
Тĕп хула Мускав
Чи пысăк хула Мускав
Президент Владимир Путин
Премьер-министр Михаил Мишустин
Лаптăкĕ
 - Пĕтĕмпе
1 вырăнта
17 075 200 км2
Халăх йышĕ
 - Пĕтĕмпе(2004)
 - Йышлăхĕ
7 вырăнта
145 537 200
8,5/км²
Валюта ячĕ (RUB)
Вăхăт тăрăхĕ ГВ +02 пуçласа +12 таран
Патшалăх гимнĕ Раҫҫей гимнĕ
Тетел доменĕ .ru, .su, .рф
Тел. префиксĕ 7

Раҫҫей Патшалăхĕ, Раҫҫей (вырăс Российская Федерация, Россия) — Европăн хĕвелтухăҫ енĕпе Азин ҫурҫĕр енĕнче вырнаҫнă патшалăх.

Раҫҫейре 180 ытла (2002 ҫулхи шутлавĕпе) яхăн халăх пурăнать. Тĕп чĕлхе — вырăс чĕлхи.

Раҫҫейри чĕлхесем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Тĕплĕнрех Раҫҫей халăхĕсен чĕлхисем статьяна вулăр.

Раҫҫей Федерацийĕ — нумай нациллĕ ҫĕршыв. Тĕпчевҫĕсем каланă тăрăх, Раҫҫейри халăхсем 176 чĕлхепе калаҫаҫҫĕ. Вĕсен кашнин хăйсен историйĕ, шăпи, аталану ҫул-йĕрĕ, пуласлăхĕ.

Генеалоги енчен (пулса кайни, хурăнташлăх енчен) илсессĕн Раҫҫей халăхĕсен чĕлхисем тĕрлĕ чĕлхе ҫемйине кĕреҫҫĕ: инди-европа, алтай, ибери-кавказ, урал, палеоази. Кашни чĕлхе ҫемйи каллех уйрăм ушкăнсене пайланать.

Раҫҫей историйĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Раҫҫей патшалăхне историн тапхăрĕсенче темиҫе ятпа асăннă.

Раççей ФедерацийĕFlag of Russia.svg Раççей Федерацийĕ Раççей кун-çулĕ

Авалхи славянсемруссем IX ĕмĕр
Киев Руçĕ 862—1242
Вырăс кнеçлĕхĕсем XII—XVI:
• Новгород республики 1136—1478
• Улатимĕр кнеçлĕхĕ 1157—1363
• Литва, Вырăс, Жемойта тата урăххисем 1236—1569
Мускав кнеçлĕхĕ 1263—1478
Вырăс патшалăхĕ 1478—1721
Раççей империйĕ 1721—1917
 Раççей республики 1917
• Совет Раççейĕ 1917—1922
• Альтернативлă йĕркелӳсем 1917—1924
Совет Союзĕ 1922—1991
Раççей Федерацийĕ 1991 çултанпа


Ертӳçисем | Хронологи | Экспанси
Пĕрлешĕвĕ: XIV—XVI ĕмĕрсем | 1922
Аркану: XII ĕмĕр | 1917 | 1991

Проект | Портал | Категори

Халăх йышĕ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Раççейре 143,8 млн. çын, ытларахăшĕ, 4/5 пайĕ Европа енĕнче пурăнать: вырăссем (79,8 %), тутарсем (3,8 %), украинсем (3 %), чăвашсем (1,2 %), пушкăртсем (0,9 %), чеченсем (0,9 %), эрменсем (0,8 %)[1]. Хула çыннисем 73%.

Раҫҫей Федерацийӗн тытӑмӗ[тӳрлет | кодне тӳрлет]


Раҫҫей Федерацийӗ субъектсенче пайланӑ. РФра 6 субъектсен тӗсӗсем пур, республикӑсем, енсем, облаҫсем, автономи тăрăхсем, автономи облаҫӗ тата федераллӑ пӗлтерӗшпе хулӑсем.


Субъектсен ят-йышӗ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Республикӑсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Енсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Облаҫсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Автономи тăрăхсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

]] - Салехард

Автономи облаҫ[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Федераллӑ пӗлтерӗшпе хулӑсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Раҫҫейӗн чи пысӑк хулисем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

Вуламалли[тӳрлет | кодне тӳрлет]

  • Kniivilä, Kalle. La strato de Tanja: Vivo en Rusio 1917-2017, Novjorko, eld. Mondial, 2017, 159 paĝoj.

Асăрхавсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]

  1. ^ Вот какие мы — россияне. Об итогах Всероссийской переписи населения 2010 года Архивленĕ 12 Ака уйӑхӗн 2022 çулта. // Российская газета — Федераллӑ выпуск № 5660 (284). 22.12.2011
  2. ^ Раҫҫей конституцийӗн версийӗпе Крым ку Раҫҫейӗн пайӗ, анчах Украинӑн конституцийӗн версийӗпе Крым ку Украинӑн пайӗ
  3. ^ Раҫҫей конституцийӗн версийӗпе Севастополь ку Раҫҫейӗн пайӗ, анчах Украинӑн конституцийӗн версийӗпе Севастополь ку Украинӑн пайӗ

Каçăсем[тӳрлет | кодне тӳрлет]